AD GÜNÜNÜZ MÜBARƏK, HÖRMƏTLİ SALMAN QAZI!...

AD GÜNÜNÜZ MÜBARƏK, HÖRMƏTLİ SALMAN QAZI!...
TƏBRİK EDİRİK!..

BU GÜN DƏYƏRLİ ZİYALIMIZ, TANINMIŞ ŞAİR
SALMAN QAZİnin (1952) AD GÜNÜDÜR!..


Salman Qərib oğlu Qazi - 1952-ci il fevralın 1-də qədim Borçalı mahalının Dağ bölgəsindəki İlməzli kəndində, "Təmirlər" deyilən bir ocaqda dünyaya göz açmışdır.
Salmanın ata-anası saz və söz həvəskarları olub, evlərindən heç vaxt bu sənət xiridarlarının mehmanları əskik olmayıb.
Hələ lap uşaq ikən atası onu özü ilə Aşıq Əmrahın, Hüseyn Saraclının, Xındı Məmmədin, Aşıq Kamandarın məclisinə aparardı.
Xalqımızın başına gələn son məlum hadisələrdən sonra (bu ailə artıq doğma yurddan köçmüşdü) tale elə gətirir ki, rəhmətlik ustad Kamandar Bakıya gedir, Qərib kişi ustadı evinə dəvət edir, onlar dostlaşırlar. Bu yaxınlıq sonradan Qərib kişinin kiçik oğlu Əşrəfi də ömürlük saza bağlayır.

Salman Qərib oğlu 1969-cu ildə doğma kəndi İlməzlidə orta məktəbi başa vurub Bakıya gəlir.
Azərbaycan Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsinə sənəd verir, imtahanlardan müsbət qiymət alsa da, universitetə qəbul oluna bilmir.
Elə həmin il o, ordu sıralarına çağırılır və həyatını orduya bağlayır.

Ordu həyatı ağır keçsə də, Salman heç vaxt sazdan ayrılmır.
Sədəfli sazla bir yatır, bir oyanır, harada olursa-olsun, dəftəri-qələmi yanında olur.

Salman Qərib oğlu keçmiş Sovet ordusunun müxtəlif orden və medalları ilə təltif olunub.

Qarabağ müharibəsinin iştirakçısıdır.
1995-ci ildən hərbi təqaüd­çüdür.


Salman Qazinin indiyədək 4 kitabı çıxıb: «Şair bulağı», «Yurd həsrəti yaman sıxır sinəmi»,
«Sığınmışam Tanrısına dünyanın», «Hamamlıdan keçən yollar»
.

O, «Cəngi» Ədəbi Birliyinin yaradıcısı və sədridir.

Bz də ZiM.Az-ın bütün Yaradıcı heyəti adından
dəyərli dostumuz, çox hörmətli şair Salman Qazini
ad günü münasibətilə ürəkdən təbrik edir,
ona uzun ömür, möhkəm cansağlığı, şəxsi həyatında,
eləcə də bədii yaradıcılığında yeni-yeni uğurlar arzulayır və
aşağıdan onun bir neçə şeirini oxucularımıza ərmağan edirik!..

Müşfiq BORÇALI,
ZiM.Az



AD GÜNÜNÜZ MÜBARƏK, HÖRMƏTLİ SALMAN QAZI!... 65

Bir göz qırpımına bənzəyir illər,
Ona təsir etməz nə boran, nə qış.
Mənə baba deyir təzə nəsillər,
Alqış altımış beş, sənə min alqış!

Bir əlimdə qələm, birində Quran,
Haqqın dərgahına səfər eylədim.
Dilimdə dualar, qəlbimdə iman,
Qəlbimdən keçəni haqqa söylədim.

Qarşıda yetmiş var, ya çatam, ya yox,
Mənim aqibətmi bir Allah bilir.
Altımış beşə çatdım könlü, gözü tox,
İnşallah, qarşımdan yetmiş də gəlir!
1.02.2017


GÖRMÜŞƏM

Zülm ilə çatmışam bu 50 yaşa,
Şükür ki, ömrümü yarı görmüşəm.
Düz yollar gəzmişəm dağ aşa-aşa,
Boranı görmüşəm, qarı görmüşəm.

Gözəllər bilirəm bəxtsiz, yığvalsız,
Mərdi dili gödək, namərdi arsız.
Baxıram çinara, boy uzun, barsız,
Qönçənin köksündə xarı görmüşəm.

İnsanlıq aldanıb qızıla-zərə,
Fələk də qurşanıb böhtana-şərə.
Qırx ilin arvadı kəf gəlir ərə,
Tərlanı ovlayan sarı görmüşəm.

Tənədəyəm, əlim qələm tutandan,
Betər oldum şahmar ilə yatandan.
Zəhləm gedir dostu vara satandan,
Ürəklərdə ilanları görmüşəm.

Oğul var, arxadır mahala, elə,
Aldanmır fitnəyə, aldanmır felə.
Yaxşı ki, dünyada yaxşı var hələ,
Düz ilqarı, beh-bazarı görmüşəm.

Salmanam, qüssədən haraya qaçım?
Dərd od tək yandırır, kimlərə açım?
Görə-görə gəldim, ağardı saçım,
Qəm-hicranı, dərd-azarı görmüşəm.
2002

BİR ÜRƏKDƏ YAZ OLMASA

Gül – çiçək bəzəyə bilməz,
Bir ürəkdə yaz olmasa!
Sazla – sözlə yanan deyil,
Onda atəş, köz olmasa!

Təmiz ürək küsə bilməz,
Haqq – salamı kəsə bilməz,
Əli - əldən üzə bilməz,
O ürək dayaz olmasa!

Təmiz ürək bir incidi,
Duyğusunda birincidi,
Ləl, gövhərdi, bir incidi,
Gəzdirən qanmaz olmasa!

Dost dostuna ağız büzməz,
Olmayana olar deməz,
Salman Qazi, haqqa gəlməz,
Bir ürək ki, düz olmasa!

QIZ GÖZƏLDİ

Söz gözəldi,
Saz gözəldi,
Söz ki gəldi,
Yaz, gözəldi!
Göz gözəldi,
Üz gözəldi.
Yandırırsa,
Köz, gözəldi!
Gül gözəldi,
Əl gözəldi,
Sığal çəkdim,
Tel gözəld.
Salman Qazi,
Götür sazı,
Vəsf et qızı,
Qız gözəldi.
02.03. 2015

AY KƏND CAMAATI, ŞƏHƏRDƏ NƏ VAR

Əzəldən sеvirəm kənd həyatını,
Kənddə məğrur gördüm kişi – qadını,
Niyə alçaldırsız kəndin adını,
Səzə qarğamırmı nakam ruhlar?
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Kənddə hava təmiz, sular da büllur,
Orda dağ vüqarlı babalar durur,
Cavanlar еvlənir, yaşayır qurur,
Övlada toy еdir ata – analar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Dеyin, nə görübsüz siz bu şəhərdə?
Nеcə yaşayırsız dar küçələrdə?
Ünvan da dеyirsiz yеri gələndə,
Özgəyə qalıbdı səfalı dağlar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Mən də gеdib qaldım yarım ay qonaq,
Sürfələrdə şülən bal ilə qaymaq,
Şəhərdə alırsınız kilo – kilo yağ,
Acındın bеlinizdə durmayır şalvar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Çayların laylası, bulağı gözəl,
Səfalı, tərtəmiz yaylağı gözəl,
Nеhrə yağı gözəl, qaymağı gözəl,
Birdimi, bеşdimi gələn qonaqlar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Orda əkmək lazım, biçmək lazımdı,
Kartofu tığlarda sеçmək lazımdı,
Kənddə tənbəllikdən qaçmaq lazımdı,
Kənddə ağa olub qoçaq, işgüzar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Sahibsiz еvlərniz viranə dönüb,
Hasarı dağılıb, damı sökülüb,
Atanın – ananın çırağı sönüb,
Görən bu dəhşəti çətin unudar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Kənddə toy da gördüm, nişan da gördüm,
Qеyrətli qoca da, cavan da gördüm,
Gözü yollar çəkən canan da gördüm,
Bəlkə də könlündə sizi arzular.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?

Burda əlləşməyin küncdə – bucaqda,
Sizi gözləyirlər doğma ocaqda.
Qoy sizi görsünlər çəməndə, dağda,
Szin arxanızda durubdu dağlar.
Ay kənd camaatı, şəhərdə nə var?


GƏLMİŞƏM

Sənətimdə naşı döyləm, torpaqdan – daşdan gəlmişəm,
Simruğ kimi yana - yana oddan-atəşdən gəlmişəm.

Sığınmışam bir Allaha, ondan qeyri pənahım yox,
Beş ad ilə, beş vaxt ilə, özüm də beşdən gəlmişəm.

Bu yer mənim məkanım döy, gəlmişəm ki, qayıdam mən,
Bir şairin ruhuyam, enib ərişdən gəlmişəm.

Haqq yoiunun yolçusuyam, çələngim sözdən toxunub,
Hər çəməndən bir gül dərib, dərədən - döşdən gəlmişəm.

Bu dünyadan o dünyaya körpü salan şairlər var,
Gəlmişəm ki, körpü salam, deməyin heşdən gəlmişəm.

Qismətimə tufan – boran, taleyimə qış yazılıb,
Mən Salmanam, bu dünyaya bir qarli qışdan gəlmişəm


ЕY MƏNƏM DEYƏN KƏSDƏLƏR


Еy mənəm dеyən kəsdələr gəl əyləşək mənimlə,
Kеçənləri yada salaq, məndən nəsihət dеyil!
Aqillərdən faydalanmaq var – dövlətə bərabər,
Lovğalanmaq, yеkəbaşlıq doğru hərəkət dеyil!

Gəndimizi bilsək əgər bir gеcənin şamıyıq,
Hər kəsin öz talеyi var, biz onun dustağıyıq,
Bu gün varıq, sabax yoxuq, dünyanın qonağıyıq,
Bu dünyanı tutub durmaq, hеç kəsə qismət dеyil!

Ağır əyləş, batman gəlki, bərəkallah dеsinlər,
Danışanda еlə danış səndə hikmət görsünlər,
Nə sən bir kimsədən inci, nə səndən incisinlər,
Bir məclisdə baş aparmaq məclisə hörmət dеyil!

Utanmayan – çəkinməyən, həcvi – hədyan söyləyən,
Bilə – bilə haqdan qaçan, haqsızlıqlar еyliyən,
Ad – san üçün həccə gеdib, qurban kəsib paylıyan,
Bu başdan batilə gеdir, haqqa kəramət dеyil!

Bisimillah, müsəlmanıq biz bağlıyıq Qurana,
Əl tuta, kömək göstərə gərək insan insana,
Dərk еyliyən, düz anlayan rəhmət dеyər Salmana,
Bir birini sеvməyirsə millət o millət dеyil!


YANIRAM

Mahmud – Məryəm yandı bur an içində,
Qırx ildir ki, için – için yaniram.
Pərvananm, divananm bilmirsən,
A beynava, sənin üçün yanıram.

Şair oldun, sözü sözə caladın,
Mən yazığı oda – közə qaladın,
Qürurumu tikə - tikə taladın,
Doğranmışam qırçın – qırçın, yanıram.

Məni eyliyibsən dillər əzbəri,
Vurubsan belimə qəmi – kədəri,
Beləymiş bizlərin qismət – qədəri,
Boynumdadı sənin suçun, yanıram.

Arabir görürəm, budur təsəllim,
Bağlidir ayağım, çatmayır əlim,
Bağışla, yanında gödəkdir dilim,
Baxıram ağarır saçın, yanıram!
12.10.2012

Ürəyim daşdan deyil,
Oddu, atəşdən deyil,
İşim söz qananladı,
Hər qəlbi daşnan deyil! S.Q.


SEVİB SEVİLMƏYİ O XİLQƏT VERİB

İnsanı xəlq edib, yaradan Tanrı,
Ona eşq öyrədib, məhəbbət verib.
Heç kəs qınamasən sevib – sevəni,
Sevib – sevilməyi o xilqət verib.

Dünya mənbəyini istəkdən alıb,
Bu istək babamız Adəmdən qalıb,
Sevən könüllərə işıq – nur salıb,
Sevməyən insana fəlakət verib.

Adəmlə Həvvadan gəlir təməli,
Hər şeyin əzəli istəkdir, - bəli!
Mahmud Kərəm oldu, Qeys isə dəli,
Bir görün insana nə zillət verib.

Yusiflə - Züleyxa dillər əzbəri,
Dönüblər dastana nə vaxtdan bəri,
Xosrova – Şirinə sevgi dəftəri,
Fərhada dağ boyda əziyyət verib!

Dillərdə dastandır Əhməd - Məshəti,
Heç kəs dana bilməz bu həqiqəti,
Göylərə qaldirdı Zaman Təbiəti,
Şair qələminə söz qüdrət verib.

İnsanı yaşadan sevgidir ancaq,
Yaddaşda sevilən – sevən qalacaq,
Firqəti belimdə qaladı qcaq,
Həsrəti Salmana qəm – möhnət verib!


ÜNVANINI ÜRƏYİMƏ YAZMIŞAM


Telefon istədim, ünvan istədim,
Tərsliyin tutdu, elə yox delin.
Utana – utana sevirəm degim,
Ballah nə bilirəm, özün bax, dedin.

Xəbərin olmadı, dalınca gedib,
Qapınıza qədər ötürdüm səni.
Gözündən yayınıb, gizlincə gedib,
İş yerinə kimi gətirdim səni.

Beləcə, arxanca səninlə gəzdim,
Ünvanın, eviniz yadımda qaldı.
Sənin ünvanını ürəymə yazdım,
O ünvan bu gün də mənimlə qaldı!

Sonradan sonraya nə fikirləşib,
Dedin ünvanımı indi deyim, yaz.
Dedim ki, ünvanın ürəymə düşüb,
O vaxt istəyəndə, deyirdin olmaz!

Ürəyə yazılan pozulmaz gülüm,
Orada hər kəsin ünvanı olmur!
Saf istək heç nəyə yozulmaz gülüm,
Ürəksiz ünvanlar ürəkdə qalmır!

Saç – saqqal ağarıb, ünvan köhnəlmir,
Salmana əzizdir ünvanın sənin!
Cürbəcür ünvanlar yadıma gəlmir,
Çıxmayır yadımdan o, anın sənin!
13.12. 2013


MƏN NECƏ QAYIDIM BU SEVDALARDAN

Qırx idir gəlirik, yol yoldaşıyıq,
Qəmə boyunduruq, dərd sirdaşıyıq,
Çoxdandı bu yolda biz yanaşıyıq,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?

Yandırır sinəmi, söndürmək olmur,
Urəyimdə boğub, öldürmək olmur,
Eşqin səməndini döndərmək olmur,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?

Hərdən qınayıram özüm - özümü,
Mən necə sondürüm eşqin közünü,
Xatirəmdən silənmirəm izini,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?

Gecələr yuxumdan çıxaranmıram,
Boşlayıb, başını buraxanmıram,
Doğmadır, könlünə toxunanmıram,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?

Haraya gedəndə mənimlə gedir,
Hərdən təsəllidir, hərdən incidir,
Gah qulluq edirəm, gah qulluq edir,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?

Nə olsun vaxt keçir, ötüşür yaşım,
Olub keçənləri necə danışım,
Bir söylə Salmana Məmməd qardaşım,
Mən necə qayıdım bu sevdalardan?


BİR GECƏLİK QONAQ EYLƏ

Qəmli – qəmli gedən gözəl,
Dinlə məni, ayaq eylə.
Bu düşdüyün dərdi – sərə,
Sən məni də ortaq eylə.

Bir qəribəm, nazlı sənəm,
Nə kimim var, nə kimsənəm.
Səyyaham, caley vətənəm,
Bir gecəlik qonaq eylə!

Tənhalığa yoxdu əlac,
Yalqızlığa qoyma möhtac,
Bir şairəm, könlümü aç,
Dərddən – qəmdən uzaq eylə.

Hər nə desən, şairdə var,
Gözlərindən qoyma kanar,
Gəl Salmandan canı apar,
Öz canına calaq eylə!
11. 12. 2013.


KÜSÜRSƏN KÜS SƏN BİLİRSƏN

Deyiləsi bur sözüm yox,
Küsürsən küs, sən bilirsən.
Bu dostluğun tellərini,
Kəsirsən kəs, sən bilirsən.

Xoş xatirə qalan olub,
Qalan şeylər yalan olub,
Tufan olub, boran olub,
Əsirsən əs, sən bilirsən.

Dünyanın axrı hədərdi,
Alında yazı – qədərdi,
Gözəllik gəldi gedərdi,
Susursan sus, sən bilirsən.

Hər bir kəsin günahı var,
Hər bir kəsin Allahı var,
Barışmağın savabı var,
Bunu səlis sən bilirsən.

Salman Allah bəndəsidi,
Bir ruhun kölgəsidi,
Eşqim Tanrı həvəsidi,
Üzürsən üz, sən bilirsən.
18.06.2014.


HARA GETDİ BU CEYRANIM BİLMİRƏM

İtirmişəm, gördüm deyən olmadı,
Hara getdi bu ceyranım, bilmirəm.
Axtarmaqdan daha səbrim qalmadı,
Hara getdi bu ceyranım, bilmirəm.

Gəzirəm izini dağda – dərədə,
Heç gözümə dəymir bənddə - bərədə,
Soraq göndərmişəm neçə yerə də,
Hara getdi bu ceyranım, bilmirəm.

İncə tellərinə doladı məni,
Öyrədib, özünə caladı məni,
Hicran yollarına culadı məni,
Hara getdi bu ceyranım, bilmirəm.

Aparıb gedibdir cismimdən canı,
Nə yeri bilinir, nə də məkanı,
Saldı qəmxarəyə şair Salmanı,
Hara getdi bu ceyranım, bilmirəm.


MOLLA VAR

Dini elimləri öyrənib, gördüm,
Millətin başını qatan molla var!
Peşəsi fırıldaq, alıb – aldatmaq,
İmanı şeytana satan molla var!

Ağlına gələni danışır – deyir,
Halaldan uzaqdır, haramı yeyir,
Savad sahibiyəm, aliməm deyir,
Nəfsin çirkabına batan molla var!

Hədis əvəzinə qeybət eyləyir,
Başqa mollalara nifrət eyləyir,
Başından çox böyük qələt eyləyir,
Söz gəzdirən, ara qatan molla var!

Əməli işiylə düz gələn deyil,
Düz yola çəksən də, düz bilən deyil,
Şeytan düzəlsə də, düzələn deyil,
Şeytanı aldadıb tutan molla var!

Hiylədə, məkrdə tülküdü, tülkü,
Ağırdı tanahı, yüngüldür yüku,
Ay Salman, bu yazıq hardan bilir ki,
Haqqın dərgahına çatan molla var!
15.09.2016


BƏYƏNDİNMİ BU GECƏNİ SƏNALLAH

Ulduzlar ulduzu səslədi bu gün,
Eşqimiz yenə də bizlədi bu gün,
Bizi pis gözlərdən gizlədi bu gün,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?

Bizi qovuşdurdu o qadir Allah,
Əməl dəftərmizə yazmadı günah,
Keçirdik gecəni həm şən, həm gümrah,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?

Dayandı yağışlar, susdu küləklər,
Bizi alqışladı göydən mələklər,
Bu gecə çin oldu arzu – diləklər,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?

Qəm – kədər uzaqda dayandı bizdən,
Haqqın xoşu gəldi hər ikimizdən,
Qaçmadı bu gecə nur üzümüzdən,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?

Sazım da dil açdı, özüm də coşdum,
Allahın şəninə şeirlər qoşdum,
Bu gecə çaylar tək kükrədim, daşdım,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?

Salman cavanlaşdı, sən gözəlləşdin,
Ayının açıldı, özünə gəldin,
Haqqın mərhəmətnə şükürlər dedin,
Bəyəndinmi bu gecəni sənallah?


Dostum şair Əlixan Yəhyaoğluna
cavab olaraq


Niyə darıxırsan ey nuri didəm?
İnşallah açılar yol, qadan alım.
Novruz bayramında, çay qırağından,
Səninlə yığarıq gül, qadan alım.

Sizinlə qovuşmaq keçir könüldən,
Borçalı əzizdir mənə əzəldən,
Mən ilham almışam o oba, eldən
Bar olsun o oba, el, qadan alım.

Bilirəm, o eldə sənətkarlar var,
Sinəsində ümman çox insanlar var,
Tarixdə iz qoyan qəhramanlar var,
Dastanı, nağılı bol, qadan alım!

Dağlar həsrətiylə doluram yaşa,
Hərdən əlim çatmır dosta – qardaşa.
Alında yazılan cələcək başa,
Yorulsa yıxalar kəl, qadan alım.

Şairin ürəyi sizinlə vurar,
Könlüm qəmgin – qəmgin dostları sorar,
İnşallah qabaqda gözəl günlər var,
Salmanı yanında bil, qadan alım!
15.02.2017

SALMAN QAZI
(Şamilov Salman Qərib oğlu)


ZiM.Az



.
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Rəy yazın: